Gịnị bụ ọrịa nephrotic? Ihe kpatara, mgbaàmà, na ọgwụgwọ
Mmụta AhụikeE nwere ọtụtụ ọrịa na-adabaghị adaba na akụrụ ọrụ. Ọ bụrụ na ịmalite ịchọpụta na nkwonkwo ụkwụ gị na-aza aza, ị na-agbọ agbọ, ma ọ bụ nwee nsogbu ihi ụra-ọ nwere ike isiri ike ịkọwapụta ihe kpatara na ahụ gị anaghị arụ ọrụ ọ kachasị mma. Ndị a bụ ụfọdụ ihe ịrịba ama nke mmebi akụrụ, na enwere ọtụtụ ihe kpatara ya. Ọrịa Nephrotic bụ naanị otu n'ime ha. Gịnị bụ ọrịa nephrotic? Gụkwuo ka ị mata ihe kpatara ya, mgbaàmà ya na ọgwụgwọ ya.
Gịnị bụ ọrịa nephrotic?
Ọrịa Nephrotic na-apụta mgbe usoro nzacha nke akụrụ gị anaghị arụ ọrụ nke ọma. Mbibi akụrụ a na-enye ohere ka protein dị na plasma ọbara gị baa n'ime mmamịrị. Nsonaazụ bụ protein dị ukwuu na mmamịrị gị (proteinuria) yana obere protein n'ime ọbara gị. Ọnwụ nke protein site n'ọbara na-enye ohere mmiri protein ahụ na-ejikarị abanye n'ime ahụ, na-eme ka ọzịza (nke a makwaara edema).
Ọ bụ ọnọdụ na-adịghị ahụkebe nke na-emetụta naanị 5 n’ime mmadụ 100,000 ọ bụla , ma mgbe a na-ejighị ya, ọ nwere ike ibibi usoro anụ ahụ ndị ọzọ. Nsogbu nke ọrịa nephrotic na-agụnye ihe ize ndụ nke mkpụkọ ọbara, cholesterol dị elu, ọbara mgbali elu, anaemia, na ohere nke ibute ọrịa. Ọrịa Nephrotic na-adabere n'ụdị ọnọdụ ụfọdụ, ma ọ bụghị ihe niile. Site na ọgwụgwọ kwesịrị ekwesị, prognosis dị mma. Mgbe a na-agwọghị ya, ọ nwere ike ibute oke ma bute ọdịda akụrụ ma ọ bụ ọnwụ.
Ihe na-akpata ya
Enwere ụyọkọ nke obere arịa ọbara (akpọ glomeruli) na akụrụ gị nke na-enyocha ọbara gị ka ọ na-agafe akụkụ a. Mmebi nke glomeruli bụ ihe na - ebute ọrịa nephrotic. Agbanyeghị, enwere ọtụtụ ọnọdụ nwere ike ibute mmebi nke ụwa, gụnyere:
- Ọrịa akụrụ na-arịa ọrịa shuga a maara nke ọma dị ka nephropathy nke ọrịa mamịrị. Banyere otu ụzọ n'ụzọ anọ nke ndị ọ bụla na-arịa ọrịa mamịrị (ụdị nke abụọ na Type 2) mechara rịa ọrịa akụrụ nke nwere ike imebi glomeruli.
- Obere mgbanwe ọrịa bụ ọrịa idiopathic, nke pụtara na enweghi ike ikpebi ihe kpatara arụ ọrụ na-adịghị mma. Ọ na - enweta aha ya n'ihi ngbanwe akụrụ dị ntakịrị, ha anaghị achọpụta ya na akụrụ biopsy. Ọ bụ ihe kachasị akpata ọrịa nephrotic na ụmụaka, na-akpata ihe karịrị 90% nke ụmụaka a chọpụtara. Ọtụtụ ụmụaka na-eto eto obere mgbanwe mgbanwe, mana ụfọdụ na-ebute ya n'ime okenye. Ọ bụ nke ndị okenye na-ahụkarị, gụnyere naanị 10% -15% nke ọrịa ọrịa nephrotic. Ọ bụ ezie na a naghị amatakarị ihe kpatara ya, ọ nwere ike ibute site na ọrịa nje, ọgwụ ndị na-adịghị egbochi ọgwụ mgbu (NSAIDs), etuto ahụ, na mmeghachi omume nfụkasị ndị ọzọ.
- Nkọwa nke mpaghara glomerulosclerosis (FSGS) bụ ọrịa na-aga n'ihu nke na-ezubere iche, akụkụ nke akụrụ. N'ime ndị okenye niile nwere ọrịa nephrotic, FSGS na-akọ maka 40% n’ime ha . Maka ụmụaka, FSGS na-aza 20% nke ikpe. FSGS nwere ike ibute ọrịa sickle cell, ọrịa, mmekọrịta mmekọrịta ọgwụ, oke ibu, ihe ndị na-egbu egbu, yana (anaghị adịkarị) eketa mkpụrụ ndụ na-adịghị mma. Onye egwu NBA Alonzo Mourning nwetara nnabata akụrụ maka FSGS, na-akpali ya ịla ezumike nká na 2003.
- Isi membranous nephropathy (PMN) kpọmkwem emetụta akụrụ glomeruli. Mgbe protein zuru ezu na-abanye n'ime mmamịrị, ndị ọrịa na-enweta nyocha ọrịa nephrotic. O nwere ike ime na afọ niile, mana ọrịa a na-elekwasị anya na ndị dị afọ 50-60. A siri ike 30% nke ndị ọrịa na PMN nwere ike imeziwanye ọnọdụ ha na enweghị ọgwụgwọ ọ bụla. Agbanyeghị, 30% ọzọ nwere ọnọdụ na - aga n'ihu nke ga - emecha chọọ ịrịa ọrịa ma ọ bụ ịkpụ akụrụ. Maka ndị na-enweghị ọrịa shuga, PMN bụ isi iyi kachasị nke ọrịa nephrotic na ndị okenye. Ọ dị obere na ụmụaka. PMN nwere ike ibute ọrịa autoimmune, ọrịa nje, ọgwụ, na etuto ahụ.
- Lupus erythematosus sistemụ (SLE) bụ ụdị lupus kachasị mma. Ọ bụ ọrịa na-adịghị ala ala nke na-efe efe nke nwere ike ibute mmebi akụrụ. Typesdị lupus ndị ọzọ nwekwara ike ịbụ etiological nke nephrotic syndrome, dị ka lupus podocytopathy na lupus nephritis.
- Amyloidosis na-eme mgbe enwere amyloid protein buildup na akụkụ ahụ onye ọrịa. Ọ bụ protein na-adịghị mma ma nwee ike ịmalite site na njikọta dị iche iche nke protein.
Ọrịa Nephrotic na-etolite na ụmụaka na ndị okenye, mana mgbe ụfọdụ maka ebumnuche dị iche iche. Aremụaka nwere ike chọpụta na ọ bụ ọrịa mgbanwe mgbanwe pere mpe. Ndị okenye na-enwakarị ọrịa ọrịa nephrotic nke na-esite n'ọrịa shuga.
Ihe egwu
Ọrịa ndị a niile na-emebi usoro nzacha na akụrụ ahụ. Ọzọkwa, enwere ihe ndị na - abawanye n'ihe egwu nke ịrịa ọrịa nephrotic:
- Nchọpụta ahụike: Ọrịa Sickle cell, ọrịa shuga, kansa, na lupus na-eme ka o yikarịrị ka ị nwere ike ibute ọrịa nephrotic.
- Ọgwụ: NSAIDs, ọtụtụ ọgwụ nje, na ụfọdụ ọgwụ ndị ọzọ na-amụba ohere nke imebi akụrụ. Estmịkọrọ ihe ụfọdụ na-egbu egbu nwekwara ike ibute mmebi akụrụ.
- Ọrịa: HIV, ịba ọcha n'anya nke B, ịba ọcha n'anya nke C, na ịba na-arịwanye elu maka ọrịa nephrotic.
Inweta ngwaahịa nke ọnọdụ gị dị ugbu a nwere ike inyere gị aka ịchọpụta nke ọma ma ọ bụrụ na ị nọ n'ihe egwu maka ọrịa nephrotic. Ọzọkwa, ịchọpụta ihe na-akpata mmebi ahụ nwere ike inyere ndị na-ahụ maka ahụike aka ịgwọ ndị ọrịa ha nke ọma.
Mgbaàmà
N'agbanyeghị ihe dị iche iche, enwere akara ngosi ole na ole nwere ike iduzi gị na nyocha ọrịa nephrotic. Mgbe ị nwere gram atọ nke protein na mmamịrị, yana nnukwu cholesterol, tinyere ọzịza ma ọ bụ edema, mgbe ahụ nke ahụ bụ ihe ọrịa nephrotic bụ, na-akọwa Ahmad Oussama Rifai, MD , a nephrologist na Clinical ọbara mgbali ọkachamara na nchoputa nke Virtual Nephrologist.
Ihe mgbaàmà ndị bụ isi gụnyere:
- Edema, ma ọ bụ ọzịza, karịsịa nke nkwonkwo ụkwụ, ụkwụ, ihu, na afọ-mana enwere ike ịpụta ebe ọzọ na ahụ
- Mmamịrị ụfụfụ kpatara oke protein na mmamịrị
- Idebe mmiri nke na-ebute oke ibu
- Ike ọgwụgwụ
- Loss nke agụụ
- Cholesterol dị ukwuu nke ahụ gị na-eme iji mejupụta protein ndị furu efu (dị ka lipids ma ọ bụ mgbochi protein,)
- Na-efe efe mgbe niile
- Erighị nri na-edozi ahụ
Mgbe ihe ịrịba ama ndị a jikọtara ya na protein dị ala nke a na-akpọ albumin, ọ bụ ihe ọzọ na-egosi isi maka ọrịa nephrotic, dị ka Barry Gorlitsky, MD , nephrologist na Carolina Nephrology na CEO nke KidneyAide.
Mgbe ịkpọ onye nlekọta ahụike gị
Ọ bụrụ na ị hụ mamịrị oyi na-egbu egbu, dị ka ụfụfụ si n’ịwụsa biya, ma ọ bụ ọzịza ọ na-arịwanye elu, oge eruola ịhụ dọkịta, ka Dr. Gorlitsky na-ekwu. Mgbe ị gara ileta onye na-eweta ahụike, onye dibịa gị nwere ike ịga nyocha ọbara na mmamịrị (ma ọ bụ nyocha).
Dr. Rifai na-akọwapụta nke ọma gbasara ịnwale ule: Urinalysis bụ ule dị ọnụ ala dị ala karịa ọgwụ n’akụkọ ihe mere eme mmadụ ma jiri ozi ole ọ na-enye gị. Ọ bụ nyocha nke $ 0.07 nke na-enye gị ozi 10, gụnyere ọrịa shuga, protein na mmamịrị, ọbara na mmamịrị, bilirubin, ọrịa imeju, jaundice, adịghị ike ahụ ike. Ọrịa Nephrotic bụ naanị otu ọrịa mamịrị na-enyere aka ịchọpụta. Enwere ike ime ule a n'ụlọ ma ọ bụ n'ụlọ ọrụ dọkịta.
Akụrụ biopsy nwere ike inyere aka ịchọpụta ihe kpatara akpata mgbaàmà gị. Nchọpụta ahụ nwere ike ịbụ usoro mgbagwoju anya mgbe akụrụngwa akụrụ anaghị enye ozi zuru oke, ma ọ bụ rụpụta na microscopy ọkụ (mgbe ị na-enweghị ike ịhụ ihe ọ bụla edeturu na biopsy nkịtị). Mgbe ahụ, Dr. Rafai na-akọwa na dọkịta nwere ike ịme nsị pụrụ iche, microscopy elektrọnik, ma ọ bụ microscopy na-enweghịzi ike. Dabere na nke ahụ, anyị ga-ekpebi ihe bụ etiology na otu esi emeso nke a, Dr. Rifai na-ekwu.
Ọ bụrụ n ’ịnata nchoputa nke ọrịa mgbanwe pere mpe site na otu mkpụrụ ndụ, ị nwere ike ịrịọ biopsy nke abụọ site na mpempe akụrụ dị iche. Nke a bụ n'ihi na FSGS (nke bụ isi na nkewa, dị ka aha ya na-egosi) na-apụta n'akụkụ ụfọdụ nke akụrụ, mana ọ bụghị ndị ọzọ.
Dr. Rifai ji akụrụ tụnyere ogige, nke nwere ike ịnwe akụkụ dị iche iche nke ahịhịa, ifuru, na osisi. Ọ na-agbakwụnye, Ọ bụrụ na ọ gwụla gị agụụ ịnata biopsy site n'akụkụ akụrụ nkịtị, mgbe ahụ ị ga-akpọ ya ọrịa mgbanwe mgbanwe pere mpe mana ọ bụ n'ezie FSGS. N'ihi na FSGS na-aga n'ihu, nke a nwere ike ịdị njọ.
Njikọ: Creatinine ule, usoro nkịtị, na otu esi wedata ọkwa
Otu esi ejikwa ọrịa nephrotic
Onye obula nke nephrotic syndrome di iche, ma dika enwere otutu ihe, enwere otutu ogwu ndi ogwugwo.
- Vitamin D: Nri a na-enyere aka ịhazi ọrụ akụrụ. Ndị ọrịa Nephrotic syndrome na-ejikarị mgbakwunye Vitamin D, na mgbakwunye na isi mmalite, iji nyere ha aka na ọgwụgwọ ha.
- Mgbanwe nri: Ndị dibịa bekee na-atụ aro mgbanwe ndị na-edozi ahụ iji belata protein na mmamịrị na njigide mmiri mmiri. Karịsịa, ndị ọrịa nwere ike iri nri sodium dị ala (ọ na-adịkarị ihe na-erughị 1,000 mg nke sodium kwa ụbọchị) yana belata oriri protein. Ọ dịkwa mma ịkwụsị ịgba abụba jupụta.
Njikọ: Nhọrọ ọgwụgwọ triglyceride dị elu
- Ọgwụ: E nwere ọtụtụ ụdị ọgwụ nke onye nlekọta ahụike gị nwere ike ịkọwa, dabere na isi ihe kpatara mgbaàmà gị.
- Steroid na-enyere aka belata akụrụ 'glomeruli mbufụt
- Mgbochi usoro modulators iji nyere aka idozi nsogbu metabolic na-akpata, dị ka lupus ma ọ bụ ọgwụ ndị na-arịa ọrịa shuga
- Angiotensin-converting enzyme (ACE) na-eme ihe iji belata ọbara mgbali elu
- Diuretics, ma ọ bụ ọgwụ mmiri, iji belata njigide mmiri na ọzịza
- Mgbapu ọbara, ma ọ bụ ndị na-egbochi ọgwụ mgbochi, iji belata ihe ize ndụ nke ịkpụcha ọbara
Enwere ọgwụ ole na ole pụtara maka nephrotic syndrome. A na-eji ọgwụ ndị a eme ihe n’ọtụtụ ọgwụ iji belata mgbaàmà nke ọnọdụ ahụ.
| Ọgwụ na-agwọ ọrịa nephrotic syndrome | |||
|---|---|---|---|
| Aha ọgwụ | Otu ogwu | Otu o si arụ ọrụ | Nweta coupon |
| Onye isi, Qbrelis, Zestril (lisinopril) | Ndị na-egbochi ACE | Na-ebelata ọbara mgbali | Nweta coupon |
| Lotensin (benazepril) | Ndị na-egbochi ACE | Na-ebelata ọbara mgbali | Nweta coupon |
| Vasotec (captopril / enalapril) | Ndị na-egbochi ACE | Na-ebelata ọbara mgbali | Nweta coupon |
| Lasix (furosemide) | Diurek | Na-ebelata njigide mmiri iji belata ọzịza | Nweta coupon |
| Aldactone, Carospir (mkpụrụ osisi) | Ndị na-anabata ndị nnabata | Na-ebelata njigide mmiri iji belata ọzịza | Nweta coupon |
| Zaroxolyn (hydrochlorothiazide ma ọ bụ metolazone) | Thiazides | Na-ebelata njigide mmiri iji belata ọzịza | Nweta coupon |
| Lipitor (atorvastatin) | Ndị na-eme ihe HMG-CoA reductase (statins) | Na-ebelata cholesterol | Nweta coupon |
| Lescol XL (fluvastatin) | Ndị na-eme ihe HMG-CoA reductase (statins) | Na-ebelata cholesterol | Nweta coupon |
| Altoprev (agbakasi) | Ndị na-eme ihe HMG-CoA reductase (statins) | Na-ebelata cholesterol | Nweta coupon |
| Pravachol(gbasasiri) | Ndị na-eme ihe HMG-CoA reductase (statins) | Na-ebelata cholesterol | Nweta coupon |
| Nchịkọta(nwachukwu) | Ndị na-eme ihe HMG-CoA reductase (statins) | Na-ebelata cholesterol | Nweta coupon |
| Zocor(simvastatin) | Ndị na-eme ihe HMG-CoA reductase (statins) | Na-ebelata cholesterol | Nweta coupon |
| Jantoven(warfarin) | Anticoagulants | Na-ebelata ihe ize ndụ nke ọbara | Nweta coupon |
| Pradaxa(dabigatran) | Ndị na-emechi thrombin | Na-ebelata ihe ize ndụ nke ọbara | Nweta coupon |
| Eliquis(apixaban) | Ihe mmekorita nke Factor Xa | Na-ebelata ihe ize ndụ nke ọbara | Nweta coupon |
| Xarelto(rivaroxaban ntụ) | Ihe mmekorita nke Factor Xa | Na-ebelata ihe ize ndụ nke ọbara | Nweta coupon |
| Rituxan(chukwunonwu) | Ngwurugwu Monoclonal | Na-ebelata nje na-emerụ ahụ nke na-akpata mbufụt | Nweta coupon |
| Prednisolone(prednisone)) | Ahụhụ Corticosteroids | Na-etinye mgbaghara site na idozi proteinuria | Nweta coupon |
Ọbụna mgbe nri gị, mgbakwunye, na ọgwụ gị na-achịkwa ihe mgbaàmà gị nke ọma, ị kwesịrị ịmụrụ anya maka mgbaàmà n'ọdịnihu. Dr. Gorlitsky na-ekwu, mgbe ụfọdụ, anyị ga-aga n'ihu na-eme nyocha kwa oge iji jide n'aka na enweghị njirisi. Nke a na-enye ndị ọrịa na ndị otu ahụike ha ohere ijikwa iwe ọkụ ndị ahụ ka ha na-abịa.
